Тарихы
1993 йылғы Конституция Төп Закондың тулыһынса республиканың үҙендә төҙөлгән тәүге варианты булды. Элекке конституциялар күп осраҡта союздаш республикалар һәм Рәсәй өлгөләренә ярашлы эшләнгән. Яңы документ Башҡортостан Республикаһының демократик, конституцион дәүләт һәм Рәсәй Федерацияһының тиң субъекты статусын нығытты, федераль үҙәк менән килешеүҙәр нигеҙендә мөнәсәбәттәр төҙөүҙе күҙалланы.
Конституция Башҡортостан Республикаһының беренсе Президенты М. Г. Рәхимов ваҡытында ҡабул ителде. Артабанғы йылдарҙа Конституцияға федераль ҡануниәт нормалар менән яраштырыуға, власть органдары араһында вәкәләттәрҙең бүленеүен асыҡлауға, дәүләт ҡоролошон камиллаштырыуға, граждандарҙың хоҡуҡтарын һәм иректәрен киңәйтеүгә йүнәлтелгән төҙәтмәләр индерелде. Дөйөм алғанда, яҡынса ун төҙәтмә индерелде. Конституцияны ҡабул итеү менән республиканың ижтимағи-сәйәси тормошона яңы институттар индерелде: ирекле һайлауҙар, Конституция суды, Кеше хоҡуҡтары буйынса вәкил, Ревизия палатаһы. Шулай уҡ мировой судьялар институты ойошторолдо һәм үҙ эшен башланы. 2009 йылдың 26 ноябрендә Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай байрам көндәре тураһындағы законға төҙәтмә ҡабул итте, уға ярашлы Конституция көнө ял көнө булыуҙан туҡтаны. Шул ваҡыттан алып 24 декабрь иҫтәлекле көн булараҡ билдәләнә, әммә өҫтәмә ял көнө бирелмәй.
Байрам йолалары
Башҡортостан Республикаһы Конституцияһы Көнөндә республикала төрлө рәсми һәм мәҙәни саралар үткәрелә. Байрамдың иң киң таралған формалары араһында: Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайҙың — тантаналы йыйылышы, унда хөкүмәт органдары эшмәкәрлегенә йомғаҡ яһала һәм республиканың артабанғы үҫеше өсөн өҫтөнлөклө йүнәлештәр билдәләнә. Башҡортостанда йәшәгән халыҡтарҙың милли йолаларын һәм мәҙәни төрлөлөгөн сағылдырған күмәк мәҙәни программалар, концерттар, саралар уҙғарыла. Өфөлә республиканың дәүләтселеге тарихы менән бәйле һәйкәлдәр янына рәсми сәскә һалыу тантаналар үтә, мәктәптәрҙә һәм юғары уҡыу йорттарында конституцияны ҡабул итеү тарихына һәм уның Башҡортостандың үҫешендәге роленә арналған тематик дәрестәр үткәрелә. Төбәктең ижтимағи, мәҙәни һәм социаль-иҡтисади тормошона ҙур өлөш индергән граждандар билдәләнә, республика алдындағы хеҙмәттәре өсөн дәүләт наградалары һәм бүләктәр тапшырыла.
Мәғлүмәттәр Википедиянан алынды
Фото:com